Wat is Soekot (loofhuttenfeest)

Soekot is een vreugdevolle, zeven dagen durende Joodse feestdag die vijf dagen na Jom Kipoer plaatsvindt. Hoewel het niet aan een specifieke historische gebeurtenis is verbonden, herdenkt het een heel tijdperk: de wonderbaarlijke bescherming en het tijdelijke onderkomen dat G-d voor onze voorouders verzorgde tijdens hun uittocht uit Egypte. We vieren dit door in een loofbedekte hut, een soeka, te verblijven en door de “Vier Soorten” (arba minim), vier bijzondere plantensoorten, te nemen.

De eerste twee dagen van de feestdag zijn jom tov, waarop werken verboden is, ’s avonds kaarsen worden aangestoken, feestmaaltijden hebben en de Vier Soorten schudden.

De tussenliggende dagen zijn quasi-feestdagen, bekend als Chol Hamoed. We verblijven elke dag van Soekot in de soeka en nemen de Vier Soorten (behalve op Sjabbat, wanneer we de Vier Soorten niet nemen).

De laatste twee dagen vormen een aparte feestdag (één dag in Israël): Sjemini Atzeret / Simchat Tora.

De Soeka
De naam Chag HaSoekot herdenkt de tijdelijke onderkomens die G-d maakte om onze voorouders te beschermen tijdens hun uittocht uit Egypte (sommigen zeggen dat dit verwijst naar de wonderbaarlijke wolken van glorie die ons beschermden in de woestijn, terwijl anderen zeggen dat het verwijst naar de tenten waarin ze verbleven tijdens hun 40-jarige tocht door de Sinaïwoestijn).

Gedurende zeven dagen en nachten eten we al onze maaltijden in de soeka, die we beschouwen als ons huis voor de hele feestperiode. De soeka is een constructie onder de open lucht, gemaakt van ten minste drie muren en een dak van natuurlijke, onbewerkte vegetatie zoals riet, bamboe, dennenbomen of palmtakken.

Het doel is om zoveel mogelijk tijd in de soeka door te brengen.

Het belangrijkste is om de feestelijke maaltijden op de eerste twee avonden van Soekot, eten we in de soeka en consumeren we ten minste een stuk brood of een mezonot-voedsel (op basis van granen) ter grootte van een olijf. Het is een speciale manier om het verblijf van onze voorouders in de woestijn te herdenken en onze afhankelijkheid van G-d te erkennen.

De soeka-zegeningen

Wanneer u in de Soeka challa, brood, koek en dergelijke eet, zegt u na de gewone beracha van hamotsie of mezonot:

Baroech ata Ado-nai Elo-heenoe Melech ha’olam asjer kidesjanoe bemitswotaw wetsiwanoe leesjeew basoeka.

Wanneer het de eerste keer is dat u dit jaar op Soekot in de soeka zit, zegt u na de soeka zegening:

Baroech ata Ado-nai Elo-heenoe Melech ha’olam sjehechi’janoe weki’jemanoe vehigianoe lizman haze.

Loelaw

Een andere Soekot-gewoonte is het nemen van de Vier Soorten: een etrog (specifiek citrusvrucht), een loelav (palmblad), drie hadassim (mirte-takjes) en twee arawot (wilg-takjes).

Op elke dag van soekot, behalve op Sjabbat, nemen we de Vier Soorten, zeggen we er een zegen over, brengen ze samen en zwaaien ze in zes richtingen: rechts, links, vooruit, omhoog, omlaag en achteruit. De wijzen van de Midrasj vertellen ons dat de Vier Soorten de verschillende persoonlijkheden vertegenwoordigen die de gemeenschap van Israël vormen, en op Soekot benadrukken we hun innerlijke eenheid.

De loelaw-zegeningen

Pak de loelaw op met uw rechterhand en zeg:

Baroech ata Ado-nai Elo-heenoe Melech ha’olam asjer kidesjanoe bemitswotaw wetsiwanoe al netilat loelaw.

 Pak nu de etrog op met uw linkerhand.

Op de eerste dag van Soekot, of wanneer het de eerste keer is dat u dit op Soekot doet, zegt u:

Baroech ata Ado-nai Elo-heenoe Melech ha’olam sjehechi’janoe weki’jemanoe vehigianoe lizman haze.

 Breng de loelaw en de etrog vervolgens samen en schud ermee. U heeft zojuist de mitswa vervuld. Het is gebruikelijk om ze in alle zes de richtingen te schudden.

Hosjanot en Hosjana Raba

Elke dag van Soekot zeggen we Hallel, een verzameling lofpsalmen als onderdeel van het ochtendgebed. Elke dag, behalve Sjabbat, reciteren we Hallel terwijl we de Vier Soorten vasthouden en ze in alle richtingen zwaaien op bepaalde momenten in de dienst, zoals beschreven in de sidoer.

Later in de dienst cirkelen we rond de bima (het podium waarop de Tora wordt gelezen), terwijl we de Vier Soorten vasthouden en alfabetisch gerangschikte gebeden voor G-ddelijke hulp, bekend als Hoshanot, reciteren.

De zevende dag van het feest staat bekend als Hosjana Rabba. Dit is de dag waarop ons lot voor het komende jaar—dat werd opgeschreven op Rosj Hasjana en verzegeld op Jom Kipoer—definitief wordt bepaald. Op deze dag cirkelen we zeven keer rond de bima. We zeggen ook een kort gebed en slaan vijf keer met bundels van vijf wilgentakjes (ook bekend als Hosjanot) op de grond.

Eenheid

Soekot viert de Joodse eenheid als een centraal thema. Ten eerste delen we samen de Soeka, waar we allemaal samenkomen. Ten tweede symboliseren de ‘Vier Soorten’ die we verzamelen, de diverse persoonlijkheden binnen het Joodse volk. Het samenbrengen van deze verschillende persoonlijkheden benadrukt onze eenheid als volk, ondanks onze uiterlijke verschillen. Daarom is het belangrijk om uw ‘Vier Soorten’ te delen met uw Joodse vrienden en buren, om zo een gevoel van eenheid te bevorderen. Op deze manier vieren we samen de verbondenheid in de Joodse gemeenschap.

Soekot vreugde

Het feest van Soekot is het vreugdevolste van de drie bijbelse feestdagen. In de feestgebeden krijgt elk feest zijn eigen beschrijvende naam: Pesach is het “Seizoen van onze Bevrijding,” Sjawoe’ot is het “Seizoen van het geven van onze Tora,” maar Soekot wordt simpelweg beschreven als het “Seizoen van onze Vreugde”!

De Tora schrijft maar liefst drie keer om ons te verheugen en alleen maar blij te zijn op Soekot. (Geen enkel ander feest krijgt deze instructie meer dan één keer.)

Water en vreugde; Simchat Beet Hasjo’eewa
Op Soekot bepaalt G-d de hoeveelheid regen die in de winter zal vallen, vooral in Israël, waar dit het belangrijkste regenseizoen is. Tijdens het Soekot-offer in de tempel werd naast wijn ook water over het altaar gegoten in een speciale ceremonie. Dit ritueel bracht zoveel vreugde met zich mee dat er de hele nacht voorafgaand aan het gieten een viering was met muziek, dans en zang, genaamd ‘Simchat Beet Hasjo’eewa’.

Deze feestdag is zo vreugdevol dat als iemand in Talmoedische tijden het woord ‘chag’ – feestdag – zei zonder te specificeren, mensen meteen wisten dat het om Soekot ging. De Gemara vermeldt ook: ‘Degene die de vreugde van de Simchat Beet Hasjo’ewa niet heeft gezien, heeft geen vreugde in zijn leven ervaren’.

Ook tegenwoordig, waarin er geen tempel meer is, is het gebruikelijk om nachtelijke vieringen met zang, dans en live muziek te houden tijdens de tussenliggende dagen van Soekot en samen ‘lchaim’ te zeggen.

Food for thought

De etrog is de mooiste van de vier soorten, het ruikt heerlijk en smaakt goed. Het staat symbool voor mensen die leren uit de Tora en de mitswot (geboden) opvolgen. De etrog zegt: “Ik ben perfect. Ik vind een evenwicht tussen leren en handelen, zonder het een ten koste van het ander te laten gaan. Ze vullen elkaar aan en maken me compleet.“

We zouden allemaal op zijn minst af en toe dit kunnen zeggen. We moeten beseffen dat we het potentieel hebben om harmonieus perfect te zijn. Deze momenten liggen binnen ons bereik, en we kunnen ze in ons leven bereiken.

Vrij vertaald van Chabad.org